Shrink film ile ambalajlama, üretim sırasında gerdirilen ya da oryente edilen ve ısı uygulamasından sonra büzülme özelliğine sahip olan termoplastik filmleri içerir.

FİLMİN ÜRETİMİ

Shrink filmin üretiminde, en yaygın yöntem ekstrüzyondur. Polimere boru şekli verilmesinde hem ortadan beslenen “spider” tipi hem de kenardan beslenen “crosshead” tipi kalıplar kullanılır. Polivinil klorid filmlerin üretiminde bazen perdahlama yönteminden yararlanılır.

Polimer eriyiğinden levha döküm yöntemi PVC filmlerde de kullanılır; ancak shrink filmlerde bu üçüncü yönteme daha az başvurulur. Son iki işlemin ekstrüzyonla karşılaştırıldığında daha iyi bir kalınlık dağılımı verdiği görülür. Ancak perdahlama ve levha dökümü için gereken yatırım miktarı çok fazla ve eriyik dökme işleminde maliyet, hemen hemen karşılanması olanaksız boyutlara ulaşır.

Shrink film, levha ya da balonpolimerin yumuşama noktasından daha fazla bir ısıda oryente edilmesi, bu noktada polimer zincirlerinin uzama yönünde sıralanması ile oluşur. Polimerin gerdirme işlemi tamamlandığı zaman, filmdeki zincir sıraları soğutma ile kilitlenir.

Oryente edilen film, daha sonra sertleşme ısısına yakın sıcaklıklarda ısıtıldığı zaman kilitlenir. Gerdirme basıncı etkisini göstermeye başlar; oryentasyon düzeyine ve gerdirme sırasında uygulanan basınçlara bağlı olarak gerçekleşen gerilim ve baskıları yansıtarak film küçülür. Bu oryentasyon, kullanılan polimerin temel özelliklerinden bazılarını önemli ölçüde değiştirebilir.

FİLMİN ÖZELLİKLERİ

Oryentasyon genel olarak, gerilime karşı dayanıklılığı, darbe direncini, berraklık, şeffaflık ve fleksibiliteyi hem arttırır, hem de düşük ısılarda geliştirir. Büzülme düzeyi ve enerjisi oryentasyon işleminden doğar ve yırtılmayı başlatma zorlaşır. Belirli durumlarda gaz ve nem geçirgenliği de düşer. Diğer yandan uzama, yırtığın büyümesi ve filmin ısıl yapışabilirliği üzerinde oryentasyonun zararlı bir etkisi vardır. Stoklama süresi arttıkça ısıyla kapama yelpazesi daralır ve film özellikleri değişme eğilimi gösterebilir.

Bir filmin büzülme özelliği, oryentasyon sırasında ona verilen gerdirme düzeyi ile belirlenir. Büzülmeye karşı sıcaklığın grafiği çizildiğinde ortaya çıkan eğrinin eğimi de (bir dereceye kadar) üretim teknikleriyle ve malzemenin yapısı ile ilgili olup polimerler değiştikçe bu ilişki de değişir. Ticari filmlerin büzülme miktarı, %15’ten 80’e kadar çıkabilir. Kutulanmış ürünler gibi birçok uygulamalarda yalnızca %15-30 arası bir büzülme gerekir. Olağan dışı şekilli ürünler, %50 ya da daha fazla gerektirebilir. Uygulamaların çoğunda enine ve boyuna büzülmelerin dengelenmesi tercih edilir. Bu amaçla çift eksenli oryentasyon yapılır ve bugün piyasada mevcut olan filmlerin büyük bir kısmı bu şekilde temin edilir. Fakat, yığınların sarılması gibi bazı durumlarda bütün gereken tek yönde bir büzülme olduğu için dengelenmemiş ya da istenilen tek yönde büzülebilen filmler daha etkili olabilir.

Göz önünde bulundurulan faktörlerin arasında büzülmenin ısı yelpazesi de vardır. Filmler değiştikçe büzülme ısısı da 65 °C’den 180°C’ye kadar değişir. Örneğin; polivinil kloridin büzülmesi 65°C - 150°C arasında gerçekleşirken, PP’de yeterli bir büzülme sağlamak için 165°C dolayında bir sıcaklık gerekir. Isıya karşı mükemmel bir dayanıklılık gösteren bazıfilmler vardır ki, bunlar ilk başta mevcut olan depolanmış büzülme enerjisinden hiçbirşey kaybetmeden fazla ya da tekrar ısıtılarak birkaç aşamalı bir büzdürme işleminden geçebilir. Bu geniş ısı toleransı, ısı tünelindeki sıcaklığı ve hava akım hızını belirlerken, büyük bir esneklik sağlar. Ancak büzülme ve ergime noktaları birbirine yakın olan filmlerin, tatmin edici sonuçlara ulaşması için sıcaklık ve hava akım hızının kesin kontrolüne gereksinim vardır. Bu aşamada dikkat edilmesi gereken ilke; yeterli miktarda büzülmeyi sağlamak için gereken ısı ve zamanı en aza indirgemektir.

Avantajları:

Shrink film, ürünün şekline uygun olarak sarar,
Shrink film, sargıladığı ürüne parlaklık şeffaflık verir,
Shrink film, raf ömrünü uzatıp,ürünü korur,
Shrink film, ürünlerin toplu halde nakliyesini ve satışını gerçekleştirir,
Shrink film, ambalajlamada ucuz maliyet yaratır.
Shrink ambalajın, tepsi-paket, yığma ve palet yük birimleri için yapılan endüstriyel uygulamalarda çok geniş bir kullanım alanı mevcut. Ayrıca, tıpkı stretch filmle gibi sleeve etiket uygulamalarında kullanılıyor.

FTK Etiket & Ambalaj

Fabrika Akçaburgaz Mah. 40. Sokak No: 9 3456 Esenyurt / İstanbul Ambalaj Bölümü İkitelli Sinpaş İş Modern San. Sit. J. Blok No:1 Başakşehir Phone:0212 698 9820 e-mail:ftk@ftkambalaj.com.tr
© 2016 FTK Etiket & Ambalaj /// Tasarım ve Altyapı Ajans İZ